Олунньу 7

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт
Перейти к навигации Перейти к поиску

Олунньу 7 диэн Григориан халандаарыгар сыл 38-с күнэ. Сыл бүтүө 327 күн (ордук хонуктаах сылга 328 күн) баар.

Бэлиэ күннэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  • АрассыыйаFlag of Russia.svg Арассыыйа — Арассыыйа бизнес-үөрэхтээһинин күнэ
  • АХШFlag of the United States.svg АХШ — Хара тириилээхтэр ВИЧ/СПИД туһунан билиилэрин күнэ (ааҥл. National Black HIV/AIDS Awareness Day)
  • ЯпонияFlag of Japan.svg Япония — Хотугу сирдэр күннэрэ
  • ГренадаFlag of Grenada.svg Гренада — Тутулуга суох буолуу күнэ (Британияттан, 1974)

Түбэлтэлэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  • 1238Бату хаан сэриилэрэ Владимиры төгүрүйбүттэр уонна ылбыттар.
  • 1497Флоренцияҕа (Италия) Джироламо Савонарола диэн манаах ыҥырыытынан аньыыга тиэрдэллэр диэн ааттаан косметиканы, кинигэлэри, ускуустуба айымньыларын умаппыттар. Бу түбэлтэни Бэрдимсийии кутаата диэн ааттаабыттара (ит. falò delle vanità).
  • 1756Гуарани сэриитэ: Испания уонна Португалия холбоһуктаах сэриилэрэ Сепе Тиараху өрө турааччылар баһылыктарын өлөрбүттэр.
  • 1780Сыктывкар куорат олохтоммут.
  • 1783АХШ тутулуга суох буолуутун иһин сэрии: Франция уонна Испания сэриилэрэ Гибралтаар Улуу осадатын устубуттар. Британия сэриилэрэ Испания соҕуруу өттүгэр баар Гибралтаарга төгүрүктээһиҥҥэ үс сыл, сэттэ ый уонна 12 күн тухары олорбуттара. Бу кэнниттэн Британия Гибралтаары кимиэхэ да биэрбэтэҕэ.
  • 1807Наполеон сэриилэрэ: Беннигсен хамаандалаах нуучча сэриилэрэ Эйлау куоракка бөҕөргөтүммүттэрин Наполеон билбит уонна кырыктаах кыргыһыы түмүгэр сэриилээн ылбыт. Кыргыһыы сарсыныгар эмиэ салҕаммыт.
  • 1855Арассыыйа уонна Дьоппуон ыккардыларыгар «мэлдьитин эйэни уонна истиҥ доҕордоһууну» биллэрбит Симода трактата диэн дуогабар түһэрсиллибит. Симода трактатын чэрчитинэн Курил арыыларыгар киирсэр Кунашир, Итуруп, Шикотан уонна Хабомаи Дьоппуон киэннэрэ буолбуттар.
  • 1900Кытайтан көспүт иммигрант Сан-Франциско куоракка бубоннаах чумаанан ыалдьыбыт. Калифорнияҕа түөрт сыл тухары барбыт чумаа хамсыга саҕаламмыт.
  • 1922 — 5-с Аармыйа Реввоенсоветын уурааҕынан Иннокентий Михайлов - Харачаас сахалартан бастакынан Кыһыл Знамя уордьанын ылбыт. Амма солобуодатыттан улахан суолталаах илдьити Дьокуускайга тиэрдэр сэрэхтээх сорудаҕы толоро барбыт үс киһиттэн кини соҕотох ордубут.
  • 1927Дьокуускайга I Бүтүн Саха сиринээҕи кыра омуктар сийиэстэрэ саҕаламмыт, олунньу 13 күнүгэр түмүктэммит. Сийиэскэ 27 эбэҥки, чукча уонна дьүкээгир омуктарын дэлэгээттэрэ 11 улуустан мустубуттар.
  • 1951Кэриэйэ сэриитэ: хомуньуустар диэки буолаллара уорбаламмыт 700 киһини Соҕуруу Кэриэйэ саллааттара өлөрбүттэр.
  • 1962 — Холбоһуктаах Штааттар Кууба экэниэмикэтин блокаадатын саҕалаабыттар.
  • 1974Гренада Холбоһуктаах Хоруоллуктан тутулуга суох буолбут.
  • 1984Америка астронааба Брюс Маккэндлесс бастакынан аһаҕас космоска скафандрдаах эрэ босхо көппүт.
  • 1986Гаитига биир ыал 28 сыл тухары баһылааһына тохтообут: бэрэсидьиэн Жан-Клод Дювалье дойдуттан күрээбит.
  • 1990ССКП Киин кэмитиэтэ Горбачев туруорсуутунан хомуньуус баартыйа ССРС-ка былааска монополиятын тохтоппут.
  • 1992 — «Саха Өрөспүүбүлүкэтин Конституциятын суутун туһунан» сокуон ылыныллыбыт.
  • 1992Европа Сойууһун олохтуур Маастрихт дуогабара түһэрсиллибит. Европа Сойууһа биир өттүттэн судаарыстыбалар холбоһуктара буолар, биир өттүттэн бэйэтэ судаарыстыба буолар. Билигин Европа Сойууһугар 27 дойду киирэр, нэһилиэнньэтин ахсаана 453 мөлүйүөн киһи, экэниэмикэтин сабардамынан быһа холоон АХШ уонна Кытай тэҥнээхтэрэ.

Төрөөбүттэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Өлбүттэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  • 1920 — Александр Колчак — Арассыыйа бэлиитикэтин XX-с үйэ саҕаланыытын аатырбыт диэйэтэлэ, Кырасдааныскай сэрии кэмигэр үрүҥнэр басханнара, нуучча байыаннай флотун адьымыраала, гидрограф-учуонай.