Сэтинньи 2

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт
Перейти к навигации Перейти к поиску

Сэтинньи 2 диэн Григориан халандаарыгар сыл 306-с күнэ (ордук хонуктаах сылга 307-c күнэ). Сыл бүтүө 59 күн баар.


Бэлиэ күннэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  • ХНТFlag of the United Nations.svg ХНТ — Дойдулар ардыларынааҕы журналистары утары буруйу оҥоруу сэмэлэммэккэ хааларын тохтотуу күнэ
  • АХШFlag of the United States.svg АХШ (Хотугу Дакота, Соҕуруу Дакота) — Судаарыстыбаннас күнэ
  • МауритиусFlag of Mauritius.svg Мауритиус — Ииндийэттэн кэлии күнэ. Сорох дойдуларга (Кариб байҕалын тула, Фиджи, Соҕуруу Африка) Ииндийэ субконтиненыттан дьон олохсуйа кэлбиттэрин судаарыстыба бэлиэтиир. Маврикийга бу күн 1879 сыллаахха бастакы хараабыл үлэҕэ хантараак түһэрсибит дьону аҕалбыт
  • Өлбүттэри кэриэстиир күн (Рим католик сыаркаба, англиканство)
  • Хайле Селассие хоруоналаныыта (Растафари)

Түбэлтэлэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  • 619 — былаас былдьаһыытын түмүгэр Арҕаа Түүр каганаатын баһылыгын Кытайга Тан импиэрийэтин төрүттээччи Гаоцзу бүрүстүөлгэ олорбутун кэннэ илиҥҥи түүрдэр өлөрбүттэр.
  • 1721Швецияны утары сэриини кыайыылаахтык түмүктээн баран ыраахтааҕы Бүөтүр I император титулун ылбыт. Арассыыйа импиэрийэ буолбут. Бу саҕана Арассыыйа нэһилиэнньэтин ахсаана 15 мөлүйүөн киһи эбит, Европаҕа Францияттан эрэ аҕыйах.
  • 1914Аан дойду бастакы сэриитэ: Арассыыйа Импиэрийэтэ Осмаан Импиэрийэтигэр сэриини биллэрбит. Биллэрин курдук бу икки импиэрийэ аҕыйах сылынан суох буолбутттара.
  • 1917 — Бальфур декларацията этиллибит. Улуу Британия тас дьыалаҕа миниистирэ лорд Бальфур сионистар басханнарыгар Лайонел Ротшильдка суругар эппитинэн Улуу Британия бырабыыталыстыбата дьэбириэйдэр Палестинаҕа түөлбэлээн олохсуйалларагар сөбүлэспит. Дьэбириэйдэр Палестинаҕа күргүөмнээх көһүүлэрэ саҕаламмыт.
  • 1926 — саха тылынан тахсар уус-уран литэрэтиирэ сурунаала "Чолбон" төрүттэммит. Саха АССР обкуомун бүрүөтүн 107 нүөмэрдээх боротокуолугар олоҕуран "Саха омук" култуура-сырдатар уопсастыба уонна Үөрэҕирии, доруобуйа харыстыабылын наркоматын кыттыгас таһаарыыларын быһыытынан олохтоммута. Төрүттээччилэринэн суруйааччы Алампа (сурунаал бастакы эрэдээктэрэ), литэрэтиирэ кириитигэ Василий Леонтьев, тылбаасчыт Алексей Бояров буолбуттара.
  • 1943 — Хотугу Кавказка олорор карачаайдар депортациялара саҕаламмыт. 3 күн иһигэр 68 тыһыынча киһи хомуллан Орто Азияҕа 34 пуойас эшелонунан ыытыллыбыт. Көһүүгэ дьон 20% сутаан өлбүтэ биллэр. 1956 сыллаахха депортацияламмыт омуктар босхоломмуттара, төттөрү дойдуларыгар көһүүлэрэ саҕаламмыта.
  • 1956Венгрия бырабыыталыстыбата Варшаватааҕы байыаннай дуогабартан тахсарын туһунан биллэрбит, уонна ХНТ-тан сэбиэскэй сэриилэр дойдуга киириилэрин тохтоторугар көрдөспүт. Ол эрээри ССРС Венгрияҕа буола турар балаһыанньаны ХНТ быһаарсарын вето быраабынан туһанан тохтотон кэбиспит.
  • 1956 — Вильнюска уонна Каунаска Литва ыччата үс устудьуону үөрэхтэн уһулууну утаран демонстрацияҕа тахсыбыт. Бу дьон бу иннинэ "Венгрия өрөбөлүүссүйэтэ туругурдун!" диэн суругу көстөр сиргэ таһаарбыттар эбит.
  • 1965 — ССРС куйаар орбитатыгар «Протон-2» станцияны таһаарбыт.
  • 1993 — Англикааннар сыаркаптарыгар дьахталлары аҕабыыт оҥорор туһунан быһаарыыны Британия түмэнэ бигэргэппит.
  • 2002Санкт-Петербурга Саха сирин күннэрэ аһыллыбыттар.

Төрөөбүттэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  • 971 — Махмуд Газни (1030 өлб.)
  • 1965Шахрух Хан — аатырбыт Ииндийэ киинэ актера, продюсера уонна телеведущайа. Кинини "Болливуд хоруола" диэн ааттыллар.

Өлбүттэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  • 1922 — Всеволод Ионов — этнограф, народниктар хамсааһыннарын чилиэнэ. Саха сиэрин-туомун чинчийбит, оскуолалары тэрийээччи уонна педагог быһыытынан биллибит киһи. Саха дьахтарын ойох ылбыта, кини биллиилээх учуонай буоларыгар көмөлөспүтэ, түөрт оҕоломмуттарыттан икки кыыстара улахан дьон буолбуттара.
  • 1937 — Владимир Иохельсон — этнограф, народник, Саха сиригэр көскө олоро сылдьыбыт киһи, Нью-Йорка өлбүтэ. Кини сахалар култуураларын туһунан ытыктабыллаахтык суруйбута, элбэх саха малын-салын омук түмэллэригэр хомуйбута, сахалары үөрэтиигэ дьоһуннаах кылааты киллэрбитэ.
  • 1950Джордж Бернард Шоу, Ирландия суруйааччыта, драматург уонна кириитик, Нобель бириэмиэйтин лауреата (1856 төр.).