Иһинээҕитигэр көс

Ыам ыйын 20

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт

Ыам ыйын 20 диэн Григориан халандаарыгар сыл 140-с күнэ (ордук хонуктаах сылга 141-c күнэ). Сыл бүтүө 225 күн баар.


Иккиһинэн Бүлүү-Марха оройуон киинэ Улуу Тоҕой диэн сиргэ көһөрүллүбүтэ. Тукулаан оройуонун киинэ Томмот куоракка көһөрүллүбүтэ уонна аата Томмот оройуона диэн буолбута. Үсүһүнэн: Саха АССР тас кирбиилэрэ бигэргэммитэ. Төрдүһүнэн: Илиҥҥи усталааһын 78° уонна 133° меридианнарын икки ардыларыгар сытар Хотугу Муустаах далай арыылара Саха АССР сирдэринэн бигэргэммиттэрэ.

  • 1935 — Саха сиригэр Буотама үрэххэ үрүҥ эһир көтөн кэлэ сылдьыбытын көрбүттэр.
  • 1942Аҕа Дойду сэриитин уордьана бэриллэр буолбут. Икки истиэпэннээх. Бу уордьанынан ситиһилээх байыаннай эпэрээссийэ кэмигэр хорсун быһыыларын, эрдээх санааларын көрдөрбүт Кыһыл аармыйа, флот, НКВД уонна бартыһаан этэрээтин байыастара наҕараадаланаллара.
  • 1980 — референдумҥа Канаада Квебек провинцията 59,56 бырыһыанынан Канаадаҕа хаалар туһунан куоластаабыт.
  • 1983СПИД ыарыытын үөскэтэр ВИЧ вируһун булбуттар.
  • 1983 — Дьокуускай лүөччүктэрэ Д. Д. Шамаев уонна В. Д. Лондкевич бастакы Ту-154 сөмүлүөтү Дьокуускай аэропордугар аҕалбыттар.
  • 1991 — ССРС-ка гражданнар кыраныыссаны туоруулларын туһунан сокуон ылыныллыбыт. Кыраныысса таһыгар тахсар хааччахтаммат буолбут.
  • 2002Илин Тимору аан дойдуга тутулуга суох дойду быһыытынан билиммиттэр.
  • 2011Шяуляй куоракка Европа II спортивнай оонньууларыгар Олмипиадаҕа киирбэт 9 көрүҥҥэ күрэхтэспиттэр. Ол иһигэр саха хапсаҕайыгар уонна мас тардыһыытыгар.
  • 1799Оноре де Бальзак (1850 өлб.), француз суруйааччыта, аан дойду литэрэтиирэтин классига.
  • 1806 — Дьон Стюарт Милл, Британия, бөлүһүөк.
  • 1897 — билиҥҥи Мэҥэ-Хаҥалас (уруккунан Мэҥэ) улууһун Мөҥүрүөн (Матта) нэһилиэгэр уус киһи дьиэ кэргэнигэр Николай Степанов — Ноорой (1975 өлб.), аатырбыт олоҥхоһут, ССРС суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ. Олоҥхоһут быһыытынан 30-40 сылларга дойдутугар, өрөспүүбүлүкэҕэ тиийэ аатырбыта-сураҕырбыта. Ол курдук «Ала Туйгун», «Оҕо Ньургун», «Сабыйа Баай Тойон, Сабыйа Хотун» диэн олоҥхолорун холкуос кулууптарыгар туруортаабыта, Дьокуускайга драмтыйаатырга эмиэ туруора сылдьыбыттара. Маныаха бэйэтэ сүрүн оруолларга оонньуура уонна туруорааччы режиссер быһыытынан кыттара. 1942 сыллаахха 44 сааһыгар аармыйаҕа ыҥырыллыбыта, ыараханнык бааһыран "Хорсунун иһин" мэтээллээх дойдутугар төннүбүтэ.
  • 1939Елена КолодезниковаАммаҕа төрөөбүт киһи организма намыһах температураларга үөрэниитин чинчийэр учуонай, ХИФУ Мэдиссиинэ институтун преподавателэ, Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр чэгиэн олоҕу тарҕатыыны саҕалаабыт дьонтон биирдэстэрэ, мэдиссиинэ билимин хандьыдаата, СӨ уонна РФ доруобуйатын харыстабылын туйгуннара.
  • 1956Григорий Чхартишвили (псевдонима — Борис Акунин), суруйааччы, эссеист, тылбаасчыт, японист.
  1. Всемирный день травматолога - 20 мая. История и особенности праздника в проекте Календарь Праздников 2020
  2. День Волги - 20 мая. История и особенности праздника в проекте Календарь Праздников 2020
  3. Национальный праздник Республики Камерун — 20 мая. История и особенности праздника в проекте Календарь Праздников 2010.