Саха омук (уопсастыба)

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт
Перейти к навигации Перейти к поиску

«Саха омук» — XX үйэ саҕаланыытыгар Саха сиригэр үөскүү сылдьыбыт саха интэлигиэнсийэтин түмэр култуура-сырдатыы уопсастыбата.

1928 с. бэс ыйын 2 күнүгэр Саха сирин ВКП(б) обкомун бюрота «Саха омук» уопсастыбаны бобор туһунан уураах ылыммыт. Бобуу төрүөтүнэн уопсастыбаҕа "сэбиэттэри утарар дьон" (антисоветские элементы) киирэллэрэ, оттон салалтатыгар "омугумсук интэлигиэннэр" (националистически настроенная интеллигенция) киирэллэрэ буолбут. Бу дьиҥнээх төрүөтүнэн П. В. Ксенофонтов уонна М. К. Артемьев бастаанньалыыр этэрээттэрин утары охсуһуу содула этэ.

1937 с. ССРС ис дьыалатын наркома Н. И. Ежов чекистар үлэлэрин туһунан тыл этиитигэр «Саха омук» уопсастыбаны «буржуазно-националистическай тэрилтэ» диэн сыаналаабыта. 1930-с сылларга бу уопастыба чилиэннэрин өрөбөлүүссүйэни уонна сэбиэттэри утарааччылар курдук чуолкайдык көрөллөрө. Өрөспүүбүлүкэ салайааччыларын репрессията бу тэрилтэ чилиэннэрин тиһиктэригэр олоҕурбута.

"Саха омук" уопсастыба XX үйэ бүтүүтүгэр уларыта тутуу саҕана сөргүтүллэ сылдьыбыта.