Калмыкия

Калмыкия Республиката
Республика Калмыкия
Хальмг Таңһч

Калмыкия былааҕа Калмыкия дьаралыга
Киинэ	Элиста
Иэнэ	74 731 км²
Дьонун ахсаана	284 000 к. (2009)
Федеральнай уокуруга	Соҕуруу
Экономическай оройуона	Волга
Ил тыла	калмык, нуучча
Республика баhылыга	Кирсан Илюмжинов
Кэм зоната	MSK (UTC+3, сайын UTC+4)

Калмыкия Республиката (Нууччалыы: Республика Калмыкия; Калмыктыы: Хальмг Таңһч) диэн Арассыыйа Федерациятын субъега. Киин куората Элиста.

Сэтинньи 4 1920 тэриллибитэ.

Географията

• Иэнэ: 76,100 км2
• Кыраньыыссалара:
  • ис: Волгоград уобалаhа (ХА/Х), Астрахань уобалаhа (Х/ХИ/И), Дагестан (С), Ставрополь кыраайа (СА), Ростов уобалаhа (А)
  • уу: Каспий байҕал (СИ)
• Хоту-соҕуруу уhуна: 448 км.
• Илин-арҕаа уhуна: 423 км.

Өрүстэр

• Волга
• Кума
• Маныч

Күөллэр

• Маныч-Гудило
• Сарпа
• Состинские
• Цаган-Хак

Сир баайдара

Чох, ниэп уонна айылҕа гааhа.

Климата

Калмыкия континентал климаттаах, олус куйаас уонна кураанах сайыннаах уонна аҕыйах хаардаах тымныы кыhыннаах.

• Тохсунньу орто температурата: −7 °C
• От ыйын орто температурата: +24 °C

Дьоно

• Олохтоохторун ахсаана: 284 тыh. киhи (2009). Куорат олохтоохторо 44,5 %, тыа сирин олохтоохторо 55,5 % (2009).

Омук	Ахсаана 2002, тыh. киhи (*)
Калмыктар	156 тыh. (53,4 %)
Нууччалар	98,1 тыh. (33,6 %)
Даргиннар	7,2 тыh.(2,5 %)
Авардар	2,6 тыh.
Ниэмэстэр	1, 6 тыh.
Татаардар	1, 0 тыh.
Кэриэйдэр	1,0

Олохтоох пууннар

5 тыh. тахса олохтоохтордоох пууннар Тохсунньу 1 2008 туругунан

Элиста 109,3 Садовое 5,9 (2003) Лагань 14,1 Малые Дербеты 5,8 (2003) Троицкое 10,3 (2003) Цаган-Аман 5,9 (2003) Городовиковск 9,8 Приютное 5,8 (2003) Яшкуль 7,4 (2003) Большой Царын 5,1 (2003)

Администрациянан араарыыта

Билэ:Kalmykia NN.png

Калмыкия администрациянан араарыыта

Республика састаабыгар 13 административнай оройуон, 102 сельсовет уонна 3 куорат баар.

1. Городовиковск оройуона
2. Ики-Бурул оройуона
3. Кетченер оройуона
4. Лагань оройуона
5. Малодербетовскай оройуона
6. Октябрьскай оройуона
7. Приютненскай оройуона
8. Сарпа оройуона
9. Целиннай оройуона
10. Черноземельскай оройуона
11. Юстинскай оройуона
12. Яшалтинскай оройуона
13. Яшкуль оройуона

Экономиката

Республика брутто ис оҥоhуга — 9,7 млрд сол. (2005).
Брутто ис оҥоhук per capita — 33,6 тыh. сол./к. (2005).

• Республика бюджета: $100 млн кэриэтэ.
• Ниэп сыллааҕы хостооhуна:
  • 2005 с. — 246 тыh. тонна
  • 2006 с. — 206 тыh. тонна
• Айылҕа гааhын сыллааҕы хостооhуна:
  • 2006 с. — 72 млн м³
• Бурдук сыллааҕы оҥоруута:
  • 2000 с. — 228 тыh. тонна
  • 2001 с. — 406 тыh. тонна
  • 2002 с. — 432 тыh. тонна
  • 2006 с. — 300 тыh. тонна
• Түү сыллааҕы оҥоруута: 9 тыh. тонна кэриэтэ.