Иһинээҕитигэр көс

Көмүс резерв

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт

Көмүс резерв эбэтэр көмүс саппаас — дойду центральнай баанын эбэтэр үп министерствотыгар баар кыһыл көмүс саппааһа. Көмүс уонна валюта резерватын чааһа.[1]

2009 сыллаахха аан дойдуга хаһан эмит хостоммут кыһыл көмүс ыйааһына 165 000 тоннаҕа сыаналаммыт[2]. Кыһыл көмүс резервата онтон Аан дойдутааҕы көмүс сэбиэтин ахсаанынан 30 000 тонна курдук эбит[3], ол аата 1965 сыллаахха 38 000 тоннатааҕар быдан аҕыйах. 2008 сыл Аан дойдутааҕы кириизиһин кэнниттэн кыһыл көмүс резерватын сабардама эмиэ улаатыытын көрдөрбүт.

Сыала

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Бастаан үөскүүрүгэр көмүс резерва сыала диэн национальнай валютаны хааччыйыы этэ, ол аата валюта тахсыбыт кэрдиҥэ барытыгар көмүс баар этэ. Билигин көмүс резервата көмүс-валюта резерватыгар олохтонор, уонна кризиһы утарар сыаллах уонна наада буоллаҕына национальнай валюта курсун көннөрүү буолар. Ону таһынан көмүс хаһан баҕар төлүүр средство буолар. Көмүс элбэх буоллаҕына экономическай тутулуга суох буолуу элбэх буолар.


Көмүс резерв дойдуларынан

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Ордук улахан көмүс резервтаах АХШ буолар, кини кэнниттэн Германия уонна Аан дойду үп-харчы пуондата буолар. 2009 сыллахха Аан дойду үп-харчы пуондата 403 тонна көмүһү атыылыырын биллэрбитэ, онтон 200 тоннатын Индия баана атыыласпыта.


США

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Дьиибэ да буоллар АХШ бэйэтин көмүс резерватын Улуу депрессия бириэмэтигэр саҕалаабыта. 1933 сыллаахха нэһилиэнньэттэн көмүһү конфискациятын туһунан ыйаах тахсыбыта, бары дьон - физическай уонна юридическай сирэйдэр дойдуга биир сыанаҕа тройскай уницияҕа 20,66$ атыылыахтаах этилэр. Конфискация бүппүтүн кэннэ сыаната 35$ дылы улааппыт. Иккис аан дойду сэриитин кэмигэр АХШ көмүс резерватын максимугар тиийбитэ - 20 205 тонна буола сылдьыбыта, ол гынан баран Бреттон-Вуд систематын өйүүргэ онтон элбэх көмүс бараммыта.

АШХга бэйэтин көмүһүн эрэ буолбакка атын дойдулар бэйэ көмүстэрин тута салдьаллар. Ол көмүс кэриҥэ ханна да бэчээттэммэт. Таарыйа эттэххэ, АХШ бэйэтин көмүс саппааһын ханна да бэчээттээбэт, ол иһин араас консприрология теориялара үөскүүллэр [4].

Германия

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Аан дойду иккис сэриитин кэнниттэн 1951 сыллаахха экономика дьикти бириэмэтигэр Германия бэйэтин көмүс саппааһын олохтуурун саҕалаабыта[5] 1968 сыллаахха саппаас бэйэтин рекордун 4 000 тоннаҕа тиийбит.[6]

Билигин Германия саппааһа 3 391 тонна, ол аата көмүс ырыынак сыанатын аахтахха быһа холоон 140 млрд евро буолар. Ол көмүс Нью-Йорка, Лондон уонна Париж биржаларыгар атыылаһан баран онно харыйыыга халларыллыбыттар. Ол курдук, АХШ Федеральнай резервнай систематыгар 2013 сыл кулун тутарыгар1 536 тонна баара (≈45 %) [7]), 450 тонна (≈13 %) в Англия Бааныгар, Лондоҥҥа, уонна 374 тонна (≈11 %) Парижка, Франция бааныгар[8]. Хаалбыт 1 036 тоннаны (≈31 %) ниэмэстер бэйэлэрэ харайаллар.

Сыл аайы Германия манньыат дьиэтэ 5 тоннаны манньыаталары оҥорорго барыыр[9].

Франция

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

1944 сыллаахха Франция атын Европа дойдуларын курдук Бреттон-Вуд систематыгар илии баттаабыта. Кини көмүһэ Федеральнай резернай систематыгар АХШга сытара, уонна бары валюталар долларга сибээстэммиттэрэ Шарль де Голь сөбүлээбэт этэ. Ол иһин АХШттан Францияҕа көмүһү барытын тиэрдэргэ сөбүлэспиттэрэ. [10]. Только в 1965 году Франция обменяла 874 млн долларов на золото[10].

Кытай

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

2009 сыллаахтан Кытай норуот баана көмүс резерватын уларыйыытын бэчээттирин тохтообута. Ону тэҥэ Кытай көмүс атылаһыытын политикатын ыыта сылдьар. (ол курдук 2012 сыл бастакы аҥарыгар 582 тонна көмүһү атыыласпыт, ол аата Индия көмүс резерватыттан улахан буолбут.)[11].

2007 сыллаахтан көмүһү хостуурга Кытай бастакы миэстэҕэ тахсыбыта (2007 сыл — 280 тонна, 2008 сыл — 292 тонна)[12].

Арассыыйа

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]
Сүрүн ыстатыйа: Арассыыйа көмүс резервата

Арассыыйа көмүс резервата 2013 бэс ыйыгар 1 013,8 тонна буолбут. Аан дойду резерватыттан өлүүтэ 8% ылар буолбут, ол аата 7-с миэстэни тутан олорор эбит.


Официальнайдык биллэриллэр көмүс резервалара

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Бу даннайдары Аан дойдутааҕы көмүс сэбиэтэ бэчээттиир отчуота[13]. АХШ саппааһа улаханын да иһин Еврозона саппааһа быдан улахан буолар

2013 сыллаахха көмүс тарҕаныыта дойдуларынан, [14]
Место (2013) Дойду / тэрилтэ 1970 1980 1990 2000 2010 2013 өлүүтэ %
1Америка Холбоһуктаах Штаттара АХШ 9839,28221,28146,28136,98133,58133,570
2Германия Германия 3536,62960,52960,53468,63401,03390,666
3Аан дойдутааҕы харчы пуондата 3855,93217,03217,03217,32814,02814,0...
4Италия Италия 2565,32073,72073,72451,82451,82451,865
5Франция Франция 3138,62545,82545,83024,62435,42435,465
6Кытай Дьон Өрөспүүбүлүкэтэ Кытай ...398,1395,0395,01054,11054,11
7Швейцария Швейцария 2427,02590,32590,32419,41040,11040,18
8Арассыыйа Россия .........384,4788,61013,88
9Япония Дьоппуон 473,2753,6753,6763,5765,2765,22
10Нидерланд Нидерланды 1588,21366,71366,7911,8612,5612,552
11Ииндийэ Индия 216,3267,3332,6357,8557,7557,77
12Европа Сойууһа Европейский центральный банк .........747,4501,4502,127
13Туурсуйа Туурсуйа112,9117,2127,4116,3116,146416,2
14Кытай Өрөспүүбүлүкэтэ Тайвань 72,997,8421,0421,8423,6423,64
15Португалия Португалия 801,5689,6492,4606,7382,5382,584
16Венесуэла Венесуэла341,2356,4356,4318,5365,8365,866
17Халыып:SAU105,8142,0143,0143,0322,9322,92
18Улуу Британия Великобритания 1198,1585,9589,1487,5310,3310,312
19Халыып:LBN255,5286,8286,8286,8286,8286,822
20Испания Испания 442,6454,3485,6523,4281,6281,623
21Халыып:AUT634,2656,6634,3377,5280,0280,048
22Бельгия Бельгия 1306,61063,1940,3258,1227,5227,433
23Халыып:PHI49,859,789,8224,8154,1192,79
24Алжир Алжир170,1173,6159,9173,6173,6173,63
25Таиланд Таиланд72,877,477,073,699,5152,43
26Казахстаан Казахстаан.........57,267,3130,919
27Сингапур Сингапур.........127,4127,4127,42
28Швеция Швеция177,8188,8188,8185,4125,7125,77
29Соҕуруу Африка Соҕуруу Африка591,9377,9127,2183,5124,9125,110
30Халыып:MEX156,464,128,67,87,1124,93
31Лиибийэ Лиибийэ75,895,7112,0143,8143,8116,64
32Банк международных расчётов250,6234,6242,6199,2120,0115,0...
33Халыып:GRC103,5119,3105,8132,6111,6112,076
34Халыып:KOR3,09,310,013,714,4104,41
35 Румыния...115,568,7104,9103,7103,79
36Польша Польша...23,614,7102,8102,9102,94
37Австралия Австралия212,4246,7246,779,779,979,96
38Кувейт Кувейт76,679,079,079,079,079,09
39Индонезия Индонезия3,574,596,896,573,175,93
40Эгиипэт Эгиипэт75,775,675,675,675,675,621
41Бразилия Бразилия40,258,3142,165,933,667,01
42Халыып:DEN57,450,751,366,666,566,53,5
43Пакистаан Пакистаан48,556,660,665,064,464,427
44Аргентина Аргентина124,2136,0131,70,654,761,77,2
45Беларусь Беларусь.........1,235,349,424
46Финляндия Финляндия25,730,762,349,049,149,121
47Халыып:BOL11,323,627,829,228,342,314
48Халыып:BUL.........39,939,940,09,3
49ЗАЭВС.........32,936,536,512,0
50Малайзия Малайзия42,672,273,136,436,436,41,2
51Украина Украина.........14,127,536,46,7
52Перу Перу35,343,568,734,234,734,72,3
53Словакия Словакия.........40,131,831,864,7
54Непал Непал...............30,122,9
55Ираак Ираак127,5.........5,929,82,0
56Халыып:ECU17,012,913,826,326,326,328,1
57Халыып:SYR24,925,925,925,925,825,86,5
58Халыып:MAR18,721,921,922,022,022,05,7
59Халыып:AFG............21,921,913,8
60Халыып:NGA17,821,421,421,421,421,42,0
61Шри-Ланка Шри-Ланка...2,01,910,517,216,611,2
62Сербия Сербия.........14,213,116,64,8
63Иордания Иордания24,831,823,412,512,814,25,5
64Халыып:CYP13,314,314,314,413,913,966
65Халыып:BGD...1,72,53,413,513,54,2
66Камбодьа Камбодьа.........12,412,412,411,1
67Халыып:QAT5,814,825,90,612,412,41,4
68Халыып:CZE.........13,912,711,01,1
69Колумбия Колумбия15,186,719,510,26,910,41,2
70Халыып:LAO......0,50,58,98,934,4
71Халыып:GHA5,07,97,38,78,78,77,1
72Халыып:PRY.........1,10,78,76,2
73Халыып:LVA.........7,77,77,74,6
74Халыып:MMR55,77,87,87,27,27,34,4
75Халыып:SLV15,416,014,614,67,37,310,6
76Халыып:GTM15,516,26,46,76,96,94,3
77Хотугу Македония Хотугу Македония.........3,56,86,811,1
78Тунис Тунис3,95,85,86,86,86,74,4
79Таджикистан Таджикистан.........0,22,66,451,1
80Азербайджан Азербайджан...............6,02,0
81Ирландия Ирландия 14,211,111,25,56,06,016,6
82Литва Литва.........5,85,85,83,5
83Монголия Монголия......1,12,60,95,87,4
84Бахрейн Бахрейн............4,74,73,7
85Бруней Бруней...............4,04,9
86Маврикий Маврикий...1,21,91,93,93,95,2
87Халыып:MOZ.........2,22,33,76,6
88Кыргыстаан Кыргыстаан.........2,62,63,37,1
89Канаада Канаада702,7652,6459,236,83,43,20,2
90Халыып:SVN.........0,03,23,218,5
91Аруба Аруба ......3,13,13,13,118,5
92Венгрия Венгрия...64,49,33,13,13,10,3
93Халыып:BIH............1,03,03,1
94Люксембург Люксембург13,714,210,72,42,22,210,7
95Гонконг Гонконг......7,12,12,12,10,0
96Исландия Исландия0,91,51,51,82,02,02,2
97Папуа — Саҥа Гвинея Папуа — Саҥа Гвинея...1,82,02,02,02,02,3
98Тринидад уонна Тобаго Тринидад уонна Тобаго...1,71,71,91,91,90,9
99Халыып:ALB.........3,51,61,62,8
100Халыып:YEM......1,61,61,61,61,2
Барыта36606,735836,335582,133059,930534,531868,8...
Евросоюз.........12426,910793,410787,463,3

Чааһынай резервтар

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Ордук улахан саппаастар чааһынай илиилэргэ баалар, ол курдук 2011 сыллаахха Индия олохтоохторугар 18000 тыыһ тонна көмүс чааһынай илиигэ баара, ол аата Индия бэйэтин саппааһыттан уон төгүл элбэх этэ.[15]

Аллараа баар таблицаҕа чааһынай пуондаларга баар сапаас суруллубут.

Чааһынай резервтар (2012 сыл балаҕан ыйын 17 туругунан)[16]
МиэстэтэАатаТоннатаЫйааһына
1SPDR Gold Shares АХШ1301,49
2ETF Securities Gold Funds Улуу Британия325,79
3ZKB Physical Gold Швейцария230,92
4COMEX Gold Trust АХШ194,68
5Julius Baer Physical Gold Fund Швейцария108,71
6Sprott Physical Gold Trust Канаада50,29
7NewGold ETF Соҕуруу Африка42,45
8ETFS Physical Swiss Gold Shares Швейцария34,44
Барыта2288,76

Быһаарыылар

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]
  1. ↑ Аан дойду көмүс резервэлэрэ
  2. ↑ World Gold Council: How much gold has been mined?
  3. ↑ World Gold Council: World Gold Council Statistics Архыыптаммыт 2012, Алтынньы 14 күнүгэр.
  4. ↑ Спектакль под названием «Аудит золотого запаса США».
  5. ↑ Moritz Schwarz: «Holt unser Gold heim!» — Интервью с Рольфом Фон Хохенхау. Газета: Junge Freiheit, Nr. 19/12 (4. Mai 2012), стр. 3. (ниэм.)
  6. ↑ Peter Vollmer: Die Jagd auf den Goldschatz der Bundesbank. Газета: Financial Times Deutschland от 7.09.2011 (online). (ниэм.)
  7. ↑ 40px| Russia Today — США отказываются возвращать немецкий золотой запас
  8. ↑ Die Goldreserven Deutschlands Архыыптаммыт 2014, Алтынньы 6 күнүгэр. (ниэм.)
  9. ↑ Dorit Heß, Norbert Härling: Der Goldjunge. Журнал: Handelsblatt. Nr. 11, 16.01.2013, ISSN 0017-7296, стр. 46. (ниэм.)
  10. 1 2 Diether Stolze: Besiegt de Gaulle den Dollar? Газета: Die Zeit, Nr. 39/1966 (ниэм.)
  11. ↑ Китай продолжает наращивать золотой запас
  12. ↑ Китай утверждается в роли лидера мировой золотодобычи Архыыптаммыт 2014, Сэтинньи 8 күнүгэр.
  13. ↑ Всемирный золотой совет. Официальные резервы золота на октябрь 2012. Архыыптаммыт 2012, Сэтинньи 16 күнүгэр. (ааҥл.)
  14. ↑ Gold Demand Trends. Всемирный золотой совет. Отчёт. Тенденции спроса на золото. стр. 15 Архыыптаммыт 2013, Алтынньы 2 күнүгэр. (ааҥл.)
  15. ↑ Обзор рынка золота Индии и Китая
  16. ↑ Reuters Factbox: Holdings of SPDR Gold up, iShares Silver unchanged Архыыптаммыт 2013, Алтынньы 14 күнүгэр., Multi News от 17. сентября 2012
Төрдө — «https://sah.wikipedia.org/w/index.php?title=Көмүс_резерв&oldid=417613»