Бразилия

República Federativa do Brasil Бразилия Федератив Республиката
Ыҥырыыта: "Ordem e Progresso"
Өрөгөй ырыата: Hino Nacional Brasileiro
National seal Selo Nacional do Brasil
Location of Brazil
Киин куората		Бразилиа
Largest city		Сан Паулу
Ил тыла		Португал тыла
Олохтоохтор ааттара		Бразилиялар
Дьаhалтата		Республика
-	Президент	Дилма Руссефф
-	Вице-президент	Мишель Страх
-	Депутаттар палаталарын президенэ	Марко Майя
-	Сенат президенэ	Жозе Сарни
-	Бас сууттааччы	Цезарь Peluso
Тутулуга суох буолуу		Португалияттан
-	Ылыныы	Балаҕан ыйын 7, 1822
-	Чахчы буолуу	Атырдьах ыйын 29, 1825
-	Республика	Сэтинньи 15, 1889
Иэнэ
-	Total	8 514 877 km² (5th) 3 287 597 sq mi
-	Уу (%)	0.65
Олохтоохторо
-	2008 estimate	187,393,918 (5th)
-	2007 census	183,987,291
-	Олохтоох чиҥэ	22/km² (182nd) 57/sq mi
БИО (АКП)		2007 estimate
-	Total	USD 1,804 триллион (9th)
-	Per capita	USD 11,873 (65)
БИО (номинал)		2007 estimate
-	Total	USD 1,313 триллион (10th)
-	Per capita	USD 6,842 (61st)
Дьини (2008)		▼ 50.5
КСИ (2009)		▲ 0.813 (high) (70th)
Валюта		Реал (R$) (BRL)
Кэм зоната		BRT (UTC-2 to -4)
-	Сайыҥҥы кэм	BRST (UTC-2 to -5)
Ил домен		.br
Телефон кода		+55

Бразилия (Португаллыы: Brasil), официаллык Бразилия Федератив Республиката (Португаллыы: República Federativa do Brasil) диэн Соҕуруу Америка иэнинэн ордук улахан уонна киһитин ахсаанынан элбэх дьонноох дойду. Аан дойду үрдүнэн ордук элбэх португал тылынан саҥарааччы баар.

Бразилия илин өттүгэр Атлантик океан баар. Дойдулуун кирбиилэhэллэр Венесуэла, Суринам, Гайана уонна Француз Гуианата хоту; Колумбия хотугулуу арҕаа; Боливия уонна Перу арҕаа; Аргентина уонна Парагуай соҕуруулуу арҕаа уонна Уругуай соҕуруу. Бразилия Атлантик океаҥҥа хас да архипелагтаах.

Бразилия 1500 с. ыла Португалия колонията этэ. 1822 с. көҥүл Бразилия империята буолбута, 1889 сылтан бүгүҥҥээҥҥи дылы республика. Бикамераллык система (билигин Конгресс) 1824 с. ылыллыбыт бастакы конституцияттан ыла баар. Конституциянан Бразилия 26 иллэр, федерал эргин уонна муниципалитеттар унияларыттан турар федерал республика.

Бразилия экономиката аан дойду биржаларын маркеттарын көрдөрүүлэринэн онус уонна атыылаhар кыаҕынан тохсус миэстэҕэ турар. Бразилия Холбоhуктаах Нациялар, Соҕуруу Америка нацияларын униятын уонна Португал тыллаах дойдулар түмсүүлэрин кыттааччылара.

Дойду бэлиэ күннэрэ

• Муус устар 21 — Тирадентис күнэ. 1792 с. Рио-де-Жанейро куоракка португалецтар де Тирадентис диэн Бразилия тутулуга суох буолуутун иһин охсуһааччыны илиитин-атаҕын быһан өлөрбүттэр
• Муус устар 22 — Бразилия аһыллыбыт күнэ
• Ыам ыйын 13 — Претос Велхос бэстибээл — 1888 сыллаахха дойдуга кулуттааһыны суох гыммыт "Көмүс сокуон" (порт. Lei Áurea) ылыллыбыт күнэ
• Бэс ыйын 12 — Тапталлаахтар күннэрэ

• От ыйын 2, Баия штаат — Штаат күнэ.

• Атырдьах ыйын 25 — Саллаат күнэ (порт. Dia do Soldado)
• Балаҕан ыйын 7 — Тутулуга суох буолуу күнэ (Португалияттан, 1822)
• Балаҕан ыйын 21 — Мас олордуу күнэ

• Алтынньы 12 — Оҕо күнэ
• Алтынньы 15 — Учуутал күнэ.
• Алтынньы 23 — Авиатор күнэ
• Алтынньы 31 — Сачи күнэ (Бразилия култууратын уонна фольклорун күнэ) "Америка Хеллоуинын" оннугар олохтообуттар

• Сэтинньи 15 — Өрөспүүбүлүкэ биллэриллибит күнэ.
• Сэтинньи 19 — Былаах күнэ
• Сэтинньи 20 — Харалары билинии күнэ (Dia da consciência negra)

• Ахсынньы 13 — Моряк күнэ