Иһинээҕитигэр көс

Пиньинь

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт

Пиньи́нь (кыт. 拼音, pīnyīn; өссө официальнайдык, 汉语拼音, Hànyǔ pīnyīn, Ханьюй пиньинь, ол аата 'Кытай суругун дорҕооннорун суруйуу') — латыын алпабыытын көмөтүнэн кытай тылын романизациялыыр ньыма. Кытайга (КНР) пиньинь официальнай стаатустаах.[1] 2009 с. пиньинь Тайбааҥҥа официальнай статустаныахтаах этэ.[2][3] 2009 с. от ыйыгар арыы президена Ма Индзю Экономика, атыы-эргиэн уонна култуура Фуорумугар (Чанша к., Хунань провинция) өссө судургу иероглифтарга көһөргө этии киллэрбит.

Пиньинь 1958 с. ылынныллыбыт[1], 1979 сылтан аан дойдуга Кытай ааттарын транскрипциялыырга туттуллар. Кини ол иннинэ баар буола сылдьыбыт транскрипциялары солбуйбут (Уэйд — Джайлз уонна Джуин).

Буукубалар
Буукуба Хайдах саҥарыллара Тыл Тылбааһа
b б bàba (爸爸) аҕа
p п pào (跑) сүүрэр
m м māo (貓) куоска
f ф fēijī (飛機) самолет
d д dìtú (地圖) карта (геогр.)
t т tóufa (頭髮) баттах
n н niúnǎi (牛奶) үүт
l л lǎoshī (老师) учуутал
g г gōnggòng qìchē (公共汽車) автобус
k к kèrén (客人) ыалдьыт
j дз’ jiānádà (加拿大) Канада
s с sànbù (散步) күүлэйдээ
w ааҥл. w курдук wòshì (臥室) хос
ch ч (тыл оройо үөһээҥҥи альвеолга) chīfàn (吃饭) аһыыр
sh ш shū (書) кинигэ
c ц cài (菜) овошь, ас
h х huǒ (火) уот
q сымнаҕас ч qián (錢) харчы
r ааҥл. r, нууч. ж rén (人) киһи, дьон
x сымнаҕас щ эбэтэр сымнаҕас с xiǎo (小) кыра
z цз zìxíngchē (自行車) велосипед
zh чж (ч-га майгынныыр) zhōngguó (中國) Кытай (Орто Дойду)
a а zhòngdà (重大) суолталаах
u у dáfù (答覆) эппиэттиир
o о yībō (衣缽) нэһилиэстибэ
ai ай hǎi (海) море
ei эй běi (北) хоту
ao ао mǎo (毛) түү
ou оу zhōu (周) Джоу (араспаанньа)
an ан huàn (換) уларыт
en эн wèn (問) ыйытыы
ang аҥ cháng (長) уһун
eng эҥ néng (能) сатыыр
ong оҥ fēng (風) тыал
in ин xiōng (兄) убай
ua уа huà (話) тыл
uo уо zuǒ (左) хаҥас
e э mèngxiāng (夢想) баҕа санаа
er ааҥл. r курдук érzi (兒子) уол оҕо
ü ү lüèwēi (略微) кыратык
i и shìjiè (世界) аан дойду
ia я jiā (家) дьиэ, дьиэ кэргэн
iao яо jiāo (教) үөрэт
ie йиэ jiějie (姐姐) эдьиий
iang йаҥ chuáng (床) орон
iong йоҥ yǒuyòng (有用) туһалаах, наадалаах
uai уай huài (壞) куһаҕан
ui уэй shuǐ (水) уу
uan уан huàn (喚) ыҥырар
un ун yúchŭn (愚蠢) акаары
uang уаҥ chuàngzuò (創作) айар
uan уан chuán (船) лодка
ue уэ yīnyuè (音樂) музыка

Быһаарыылар[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  1. 1,0 1,1 Pinyin celebrates 50th birthday. Синьхуа (олунньу 11 2008). Тургутулунна 20 Балаҕан ыйын 2008.(ааҥл.)
  2. Hanyu Pinyin to be standard system in 2009. Taipei Times (балаҕан ыйын 18 2008). Тургутулунна 20 Балаҕан ыйын 2008.(ааҥл.)
  3. Gov't to improve English-friendly environment. The China Post (балаҕан ыйын 18 2008). Тургутулунна 20 Балаҕан ыйын 2008.(ааҥл.)

Сигэлэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Өссө маны көр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]