Чугунов Афанасий Васильевич

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт
Навигацияҕа көс Көрдөбүлгэ көс

Чугунов Афанасий Васильевич — селекционер учуонай, РФ, СӨ наукаларын үтүөлээх үлэһитэ, СӨ Билимин акадьыамыйатын вице-бэрэсидьиэнэ, тыа хаһаайыстыбатын билимин дуоктара (1984).

Мэҥэ Хаҥалас улууһун 1 Мэлдьэхси нэһилиэгэр 1938 сыллаахха тохсунньу 26 күнүгэр төрөөбүтэ. 1961 сыллаахха СГУ-ну бүтэрбитэ, ол сыл зоотехния идэлээхтэри бастакы таһаарыы буолбута. 1989-92 сс. Саха тыа хаһаайыстыбатын үнүстүүтүн ректора.

Дьарыктанар хайысхалара: Олохтоох сүөһүнү иитии, төлөһүтүү, генофонун харыстааһын.[1].

Ученый в области породообразования, селекции и охраны генофонда местных пород животных Республики Саха (Якутия).

11 монография уонна научнай-популярнай кинигэ ааптара, 230 билим ыстатйалаах, 60 учебно-методическэй үлэлээх, 7 учуобунньугу уонна босуобуйаны таһаарбыта, 180 публицистика ыстатайаларын, 27 уус-уран айымньылары суруйбута.

РФ Суруйааччыларын сойууһун, РФ Суруналыыстарын сойууһун чилиэнэ.

В 2008-2013 г.г. – вице-президент Академии наук РС (Я).

Заслуженный деятель науки РФ, РС (Я);

Профессор А.В.Чугунов инициатор открытия и научный консультант инновационных общеобразовательных школ (агрошкол) агротехнологического профиля в республике.

Наҕараадалара[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Почетный гражданин Республики Саха (Якутия)

Лауреат Государственной премии в области науки и техники РС (Я);

Почетный работник высшего профессионального образования РФ;

Отличник сельского хозяйства РС (Я);

Учитель учителей РС (Я);

Почетный ветеран системы образования РС (Я);

Мельжахсинской средней общеобразовательной агропрофилированной школе Мегино-Кангаласского улуса присвоено имя академика А.В.Чугунова.

Почетный гражданин Мегино-Кангаласского района и Мельжахсинского, Джанхадинского наслегов.

А.В. Чугунов кавалер ордена «Дружба», медали «За трудовую доблесть», награжден золотой медалью Академии наук РС (Я), медалями им. А.С.Макаренко, академиков С.И.Вавилова, Н.В.Черского, «380 лет Якутия с Россией», грамотами Президента, Правительства, Госсобрания (Ил тумэн) РС (Я).

Быһаарыылар[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  1. Саха сирин энциклопедическэй тылдьыта. — СӨ Билимин акадьыамыйата, ISBN 978-5-02-038710-0, 2018, Новосибирскэй, Наука, С.520 — 191-192 с.