Чэй

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт
Чэйдээх чааскы

Чэй диэн Camellia sinensis (чэй ото) диэн үүнээйи сэбирдэхтэрин эбэтэр лабааларын итии ууга оргутан эбэтэр туруоран оҥоhуллар утах. Түөрт бас сортаах: хара, кыhыл (улоҥ), күөх уонна үрүҥ. "От чэйэ" диэн атын үүнээйи (Camellia sinensis буолбатах) утахтарын ааттыыллар.

Чэй, уу кэнниттэн, аан дойдуга саамай иhиллэр утах. Утаҕы бэрткэ ханнарар. Карбогидрата, сыата эбэтэр протеина суох. Чэй, сорох омуктар култуураларыгар, улахан суолталаах. Холобур, Кытайга уонна Дьоппуоҥҥа чэйи оргутуу уонна иhии туспа анал церемония. Нууччалар чэйи саахардаан иhэллэр, ааҥллар үүттээн, монголлар арыылаан уонна туустаан. Америка соҕуруу штаттарыгар тымныы муустаах чэйи ордороллор. Узбекистаҥҥа анал чэй иhэр дьиэ — чайхана — дьон саамай сылдьар сирэ.