Иһинээҕитигэр көс

Сүрүн тригонометрическай формулалар

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт

Биир муннук тригонометрическай функцияларын хабааннаһыылара

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Биир муннук синуһа, косинуһа хайдах хабааннаһалларын көрүөҕүҥ.

ОА радиуһу О точканы тула α муннукка эргиттэххэ, ОB радиус буолар буоллун. Быһаарыы быһыытынаан

(манна x-B точка абциссата, y-ординатата, оттон R-OA радиус уһуна). Онон

B точка координаталар саҕаланыыларыгар кииннээх, R тэҥ радиустаах эргимтэҕэ сытар буолан, координаталара

тэҥнэбилгэ сөп түбэһэр. Бу тэҥнэбилгэ x, y оннугар Rcosα, Rsinα этиллиилэри туруортаан, ылабыт:

Тэҥнэһии икки өттүн R квадратыгар түҥэттэххэ, тахсар:

(1)

(1) тэҥнээһии α ханнык баҕарар суолталарыгар сөптөөх.

Билигин биир муннук тангенса, синуһа уонна косинуһа хайдах хабааннаһалларын булуоҕуҥ.

Быһаарыы быһыытынаан

Инньэ гынан,

Тириэрдии формулалара

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

муннуктар тригонометрическай функциялара тириэрдии формулалара дэнэр формулалар көмөлөрүнээн α муннук функцияларынан этиллиэхтэрин сөп.

Маҥнай синуска уонна косинуска аналлаах тириэрдии формулаларын таһаарыаҕыҥ.

Ханнык баҕарар α-ҕа

Тангенска уонна котангенска аналлаах тириэрдии формулалара

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Тангенска уонна котангенска аналлаах тириэрдии формулаларын синуска уонна косинуска аналлаах тириэрдии формулаларын туһанан ылыахха сөп.