Негенбля Иван Ефимович
Негенбля Иван Ефимович — Саха сирин авиациятын устуоруга, АлСиб устуоруйатын чинчийбит киһи, СӨ култууратын үтүөлээх диэйэтэлэ, устуоруйа билимин хандьыдаата, публицист.
Олоҕун олуктара
[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]1938 сыллаахха атырдьах ыйын 17 күнүгэр Полтава уобалаһыгар Лубенскай оройуон Снетин сэлиэнньэтигэр төрөөбүт. Аҕата сэрии кыттыылааҕа. Ыал икки сыл ньиэмэстэр оккупацияларыгар түбэспитэ.
Оскуоланы үрүҥ көмүс мэтээлинэн бүтэрбит, онтон биир сыл холкуоска үлэлээбит. 1961 с. Киевтааҕы гражданскай салгын флотун институутун механическай факультетын бүтэрбит. Ол кэнниттэн институттан 30 выпускник Саха сиригэр ананан кэлбиттэр. Олортон 3 эрэ киһи булгуччулаах болдьохторун боруостаан баран Саха сиригэр хаалбыттар, ол иһигэр Иван. Дьокуускайдааҕы авиационнай техническай баазаҕа (АТБ) үлэлээбит. Дьокуускайга авиапредприятие хомсомуолун тэрилтэтин салайбыт, горком уонна обкуом чилиэнинэн үлэлии сылдьыбыт.
1964 сыллаахха доҕорун сыбаайбатыгар Ольга диэн кыыһы кытта билсэн, эһиилигэр ыал буолбуттар. Бу сылларга Иван атастарын кытта элбэхтик походка сылдьаллар эбит, оннооҕор атастара сыбаайба күн кыыстан расписка ылбыттаахтар эбит: сайын аайы кэргэммин походтарга көҥүллээн ыытыам диэн ис хоһоонноох. Оннук, доҕотторунаан ыйы ыйынан тыаттан тахсыбаттар эбит[1].
1968 сылтан Маҕан авиатэрилтэтин АТБ-тын начаалынньыга, 1974 сылтан бастаан штаб начаалынньыга, онтон 17-с үөрэтэр эрчийэр авиа этэрээккэ преподаватель.
Бу үлэлии сылдьан ыараханнык ыалдьан колясочник инбэлиит буолбут. 1985 сыллаахтан Иван Ефимович авиация устуоруйатын чинчийиинэн дьарыктаммыт. 1990 сыллаахха бастакы кинигэтэ тахсыбыт: «Формула подъемной силы». Ол кэнниттэн уонунан кинигэ ааптара буолбута.
1990 с. — «Северная трасса» хаһыат кэрэспэдьиэнэ.
Арассыыйа суруналыыстарын сойууһугар, Саха сирин суруйааччыларын сойууһугар киирэр этэ.
В. И. Кузьмин аатынан бириэмийэ уонна Саха сирин суруналыыстарын түмсүүтүн Улуу Кыайыыга аналлаах куоҥкуруһун лауреаата.
Элбэх сыл тухары авиация устуоруйатынан дьарыктаммыта. Ыстатыйаларын уонна очеркаларын киин уонна өрөспүүбулүкэ бэчээтигэр куруук таһаара турар. Суруйааччы бастакы кинигэтэ «Формула подъемной силы» 1990 с. тахсыбыта. Ол кэнниттэн И. Негенбля уонча кинигэни суруйан таһаартарда («Небо и земля Валерия Кузьмина», «Аляска-Сибирь: трасса мужества» уо.д.а.).
2024 сыллаахха бэс ыйын 10 күнүгэр 85 сааһыгар өлбүтэ.
Быһаарыылар
[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы] |
Бу киһи туһунан сиппэтэх ыстатыйа. Көннөрөн уонна эбэн биэрэн Бикипиэдьийэҕэ көмөлөһүөххүн сөп. |