Кыһыл Аармыйа

1919 сыллааҕы форма

Кыһыл Аармыйа (офиц. аата Оробуочайдар уонна бааһынайдар Кыһыл Аармыйалара, РККА) - РСФСР 1918-1922 сылларга, Сэбиэскэй Сойуус 1922–1946 сылларга сэбилэниилээх күүстэрин сатыы уонна салгын сэриилэрин аата. Сэбилэниилээх күүстэргэ маны тэҥэ Оробуочайдар уонна бааһынайдар Кыһыл Флоттара уонна Ис дьыала сэриилэрэ киирэллэрэ.

Кыһыл Аармыйа тэриллибит күнүнэн 1918 сыл олунньу 23 күнүн ааҕаллар. Бу күн баҕалаахтары аармыйаҕа суруйуу саҕаламмыт. Аармыйаны тэрийэр туһунан В.И. Ленин Дэкириэтэ тохсунньу 15 (28) күнүгэр тахсыбыта.

Кыһыл Аармыйаны тэрийээччилэртэн биирдэстэрэ Лев Троцкай этэ.

Аата

Аата 1918–1939 сс. Оробуочайдар-бааһынайдар Кыһыл Аармыйалара (Рабоче-крестьянская Красная армия, РККА) диэн этэ. 1939 сыллаахтан "рабоче-крестьянская" диэн тыллартан сыыйа батынан барбыттара, көннөрү Кыһыл Аармыйа (Красная Армия, КА) диир буолбуттара. 1946 сыл олунньутугар наркомааттары реформалааһын саҕаламмыт кэмигэр Сэбиэскэй Аармыйа диэн тиэрмиҥҥэ көспүттэрэ. Ол туһунан бирикээс 1946 с. олунньу 25 күнүгэр тахсыбыта. Ол эрээри киэҥник туһаныы хойутуу саҕаламмыта, 1946 сыл от уонна атырдьах ыйдарыттан.

Аатын уларытыыны аармыйаны модернизациялааһынынан, саҥа сыбаанньалары киллэриини кытта (капитан, майор уо.д.а.) уонна 1936 сыллааҕы конституцияҕа сөп түбэһиннэриинэн (онно "үлэһиттэри көмүскүүр" (защита трудящихся) диэн оннугар "Сэбиэскэй Сойууһу көмүскүүр" диэн тыллары киллэрбиттэрэ) быһаараллар.