Иһинээҕитигэр көс

Анисимов Виталий Михайлович

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт

Анисимов Виталий Михайлович, (1931 с. муус устар 4 күнэ Сиэйэ нэһилиэгэ Сунтаар оройуона Саха АССР – 2009 с.), педагогическай наука доктора, учуонай, Российскай Федерация үтүөлээх учуутала, педагогическай наука доктора, РСФСР норуотун үөрэҕириитин туйгуна, Сунтаар улууһун Бочуоттаах олохтооҕо.

Олоҕун олуктара[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

1931 с. муус устар 4 күнүгэр Сунтаар оройуонун Сиэйэ нэһилиэгэр төрөөбүтэ. 

Орто оскуоланы бүтэрэн баран, 1950 с. оскуола интернатыгар иитээччинэн үлэлээбитэ. 1951-1955 сс. Дьокуускайдааҕы педагогическай институкка нуучча тылын салаатыгар үөрэммитэ. Үөрэҕин бүтэрэн, Сунтаардааҕы райОНО инспекторынан, Сунтаар орто оскуолатыгар дириэктэринэн ананан үлэлээбитэ. Салгыы иккис идэҕэ – саха тылын отделениетыгар үөрэнэр. Узбекистааҥҥа узбек тыллаах оскуолаҕа, Киргизияҕа национальнай оскуолаларга эмиэ нуучча тылын учууталынан үлэлиир. Онно үлэлии сылдьан, педагогическай наука кандидатын степенин көмүскээбитэ. Киниэхэ Киргизия норуотун үөрэҕириитин туйгуна аат иҥэрбиттэрэ.

1968 с. Саха сиригэр ыҥырыллан, национальнай оскуолалар институттарыгар научнай сотруднигынан үлэлиир. Бу сылларга саха оскуолатыгар нуучча тылын үөрэтэр учебниктары оҥорон бэчээккэ таһаарар, элбэх научнай ыстатыйалары суруйан, дьоһуннаах научнай сурунаалларга бэчээттэтэр.  Виталий Михайлович учууталлар учууталлара, педагогическай уонна социальнай наукалар академиктара, Россия суруналыыстарын Сойууһун чилиэнэ этэ[1][2]

Наҕараадалара уонна ытык ааттара[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  • Российскай Федерация үтүөлээх учуутала,
  • Киргизскэй ССР уонна РСФСР норуотун үөрэҕириитин туйгуна,
  • Педагогическай наука доктора, учуонай[3][2][1]

Кини туһунан[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

1.     Анисимов Виталий Михайлович. биобиблиографический справочник к 70-летию со дня рождения - Якутск: Издательство ЯГУ, 2002 (Ученые ЯГУ)

2.     Анисимов Виталий Михайлович - : , // Профессора Якутского государственного университета. - 2001. - C. 27-29-;

3.     Винокурова М. Е., Анисимов Виталий Михайлович. [воспоминания об отличнике народного образования РС (Я), Учителе учителей РС (Я), заслуженном учителе школы РФ] - : , //Бастакы үктэл. . - 2009. - N3 (15)-С. 3-4;

Суруйуулара, кинигэлэрэ[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

1.      Анисимов, Виталий Михайлович. Книга для чтения на русском языке в 3 классе якутской школы : учебник / В. М. Анисимов, Т. И. Петрова ; художник Р. Р. Киренский. - Изд. 5-е, перераб. . - Якутск : Книжное издательство, 1983. - 133 с.

2.      Анисимов, Виталий Михайлович. Русский язык : учебник для 3-го класса якутской школы / В. М. Анисимов, П. П. Борисов, Т. И. Петрова. - Якутск : Книжное издательство, 1978. - 406 с.

3.      Анисимов В. М., Научные основы методики обучения русскому языку в начальных классах якутской школы. диссертация на соискание ученой степени доктора педагогических наук в форме научного доклада. специальность 13.00.02 - Москва: [б. и.], 1992

4.      Анисимов, Михаил Николаевич. Мой путь к образованию. На педагогическом поприще / М. Н. Анисимов ; [составитель и редактор В. М. Анисимов]. - Якутск : Сахаполиграфиздат, 2004. - 203 с.

5.      Сахалыы таба суруйуу тылдьыта : 41.500 кэриҥэ тыллаах / Саха респ. наукатын акад. гуманит. чинчийии ин-та ; редкол.: В. М. Анисимов уо. д. а. - Дьокуускай : Сахаполиграфиздат, 2001. - 543 с.

Сигэлэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

  1. 1,0 1,1 Педагогическая энциклопедия / М-во образования Респ. Саха (Якутия) ; [науч. ред.: Михайлова М. Г. д.п.н., проф ЯГУ, Петрова С. М. д.п.н., проф. ЯГУ ; сост. Иванова В. С.]. - Якутск, Т. 1. - 2000. - 323 с.
  2. 2,0 2,1 Кыайыыны, эйэлээх олоҕу уһансыбыттара: Сунтаар улууһун бочуоттаах уонна үтүҥлээх үлэһит дьоно / хомуйан оҥордо Н.Н. Спиридонов; редколлегия: Т.Н. Иванова уо.д.а. – Дьокуускай: Чопчу, 2020.
  3. Педагогическая энциклопедия / М-во образования Респ. Саха (Якутия) ; [науч. ред.: Михайлова М. Г. д.п.н., проф ЯГУ, Петрова С. М. д.п.н., проф. ЯГУ ; сост. Иванова В. С.]. - Якутск, Т. 1. - 2000. - 323 с.