Ууһааһын

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт
Перейти к навигации Перейти к поиску

Ууhааhын - бары тыыннаах организмнарга сыhыаннаах, олоҕу утумнуур уонна быыстала суох бэйэҕэ маарынныыры оҥорон таһаарар ньыма буолар. Ууһааhын икки көрүҥҥэ арахсар: буоһаабакка ууһааһын уонна буоhатан ууһааһын. Клеткалартан турар организмнар ууһуулларыгар клетка үллэһиллиитэ төрүт буолар.

Буоhаабакка ууhааhын[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Соматическай клеткалартан гаметалар-репродуктивнай клеткалар кыттыыта суох саҥа көлүөнэ сайдан тахсар ууһааһын көрүҥүнэн буоһаабакка ууһааһын буолар. Буоһаабакка ууһааһын биир клеткалаах организмнарга киэҥник тарҕаммыт уонна түҥ былыргы, олус судургу ууһааһын ньымата буолар.

Буоhатан ууhааhын[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Буоһатан ууһааһыҥҥа ууһатар процесс (клеткалар холбоһуулара) үөскүүр. Каноническай түбэлтэҕэ икки бэйэ-бэйэни ситэрсэн биэрэр ууһуур хаттыгастар бииргэ тыыннаах сылдьаллар (эр киһи уонна дьахтар организмнара). Буоһатан ууһааһыҥҥа гаметалар, половой клеткалар үөскүүллэр.

Эволюцията[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Ууһааһын тас буоһатыыттан төрүөҕүн туһугар кыһанар ис иһинээҕи буоһатыыга, ууһатыыга кыттар бары клеткалар соматическай уонна половой клеткаларга арахсыыларыгар, изогамияттан анизогамияҕа, буоһаабакка ууһааһынтан буоһатан ууһааһыҥҥа диэри сайдан кэллэ.

Литература[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]


[1]