Кариес

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт
Тиис кариеса

Ка́риес (лат. caries сытыйыы) — уустук, бытааннык барар, куhаҕан ис уонна тас сабыдыаллыыр биричиинэлэр комплекснай сабыдыалларыттан сайдар, тиис кытаанах эттигэр ааһар патологическай ыарыы көбүүтэ. Бастаан кариес сайдыыта очаговай эмаль органическайа суох деминерализациятынан уонна кини органическай матрикса алдьанарынан характеристикаланар. Тиһэҕэр тиис кытаанах эттигэ деструкцияланар уонна дентит көҥдөйдөнөр. Эмтээбэтэххэ пульпа уонна периодонт сүһүрэн тахсар.

Классификациялара[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

ВОЗ классификациялара:

Эмаль кариеhа;

Дентит кариеhа;

Цемент кариеhа;

Тохтообут кариес;

Одонтоплазия;

Атын;

Чуолкайа суох;

Кариес дириҥинэн классификация:

А) Судургу кариес:

-Бээтинэ кэрдииhигэр сылдьар кариес

-Тиис таhыгар сылдьар кариес

-Орто кариес

-Дириҥ кариес

Б) Уустугурбут кариес:

-Пульпит

-Периодонтит

Тарҕаныыта[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Кариес — киһи атын ыарыыларыттан ордук тарҕаммыт ыарыыта(дьоннор 98% ыалдьар). Оҕолор дьарҕа ыарыыларын быыстарыгар бастакы миэстэни ылар, иккис турар миэстэҕэ турар ыарыыттан - бронха астматыттан 5-8 тегул элбэхтик кестер. Араас араас автордар көрдөрүүлэринэн 80-тан 90% тиийэ ньирэй тиистээх оҕолор, эрдэҕэс оҕолор 80-ча %-ннара оскуоланы бүтэрэллэрин саҕана кариестан сылтаан тиистэрэ көҥдөйдөнөр, онтон 95-98% улахан дьоннор тиистэрэ пломбаламмыт буолар.

Ыарыыттан сэрэтэр дьаhаллар[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Тииһи учугэйдик суунуу

Киһи тииһин күҥҥэ иккитэ хайаан да суунуохтаах. . Миилэни,тиис ис өттун, тиистэр икки ардыларын, тылы кичэ ыраастаныы кариес сүрүн төрүөтун суох оҥорор. Көтүтүүтэ суох механическэй тиис ыраастаныыта – кариес көдьүүстээх сэрэтэр дьаhaл. Стоматологка тиһигэ быстыбаттык сылдьыы. Стоматолокка араас үҥсэргээһин баар буоллаҕына эрэ кэлбэккэ, сотору сотору осмуотурга кэлэр араас сыыстарыылары сэрэтэр уонна эрдэ тииһэ суох хаалартан харыстыыр. Улахан дьоннор стоматолог осмуотуругар сылга иккитэ кэлиэн наада, онтон оҕолор ус ый аайы кэлиэхтэрин наада.

Сигэлэр[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

https://www.listerine.ru/karies-i-krepkie-zuby/karies-zubov

https://ru.wikipedia.org/wiki/Кариес_зубов