Иһинээҕитигэр көс

Саҥа Дьыл

Бикипиэдьийэ диэн сиртэн ылыллыбыт
(Мантан: Сана Дьыл көстө)

Халыып:Саҥа дьылга дылы

Саҥа дьыл харыйата
2009 сыл туолуон иннинэ Россия Президена Дмитрий Анатольевич Медведев тыл этэ турар

Саҥа дьыл — Араас норуоттар халандаардарын эргийбитин (сыл бүппүтүн кэннэ саҥа эргииргэ барарыгар бырааһынньык).

Тохсунньу 1 күнүгэр бастаан рим императора Юлиус Цезарь олохтообут.

Саҥа дьыл күнэ араас норуоттарга

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Григориан халандаар

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Сир үрдүнэн Григориан халандаарынан дойдулар үксүлэрэ Тохсунньу бастакы күнүгэр бырааһынньыктанар. Бастаан Чуумпу акыйаан Карибати арыылартан саҕалаан сири эргийэн баран, Чуумпу акыйааҥҥа баар Мидуэй арыыларга кэнникинэн бырааһынньыктыыллар.

Дьэбириэйдэр саҥа дьыллара

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Рош Ха-Шана (ивр. ראש השנה‎) диэн Пасха ааспытын кэннэ 163 күн буолан баран бырааһынньыктанар (Балаҕан ыйын 5 күнүттэн алтынньы 5 күнүгэр дылы буолуохтаах).

Кытайдар Саҥа дьыллара

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Кытай саҥа дьылы кыһыҥҥы саҥа ый тахсыытыгар бэлиэтэнэр, григориан халандаарыгар тохсунньу 21 күнүттэн олунньу 21 күнүгэр дылы буолуон сөп. Дойду хоту өттүгэр дьиэни персик лабаатынан, мандарин маһынан киэргэтэллэр, онтон дойду соҕуруу өттүгэр абрикос маһын. Киэһэтинэн дракон үҥкүүтүн ыыталлар, олус кыраһыабай хаамсыыта киэһэ уонна түүн ааһар.

Сахалар Саҥа дьыллара

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Саҥа дьыл харыйата

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Саҥа дьылга хайаан да Саҥа Дьыллааҕы Харыйа туруораллар уонна үгэс быһыытынан элбэх фейерверк ыталлар.

Саҥа дьыл остуола

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Саасчаана, Сайыына, Күһүүнэй

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Саҥа дьыллааҕы үгэстэр

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Бырааһынньык күнэ

[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]

Саҥа Дьыл — дьыл эргиирэ саҕаланарын бэлиэтиир сүрүн бырааһынньык. Саҥа Дьыл үүнэр күнүн хас биирдии култуураҕа халандаар быһаарар. Бу бырааһынньыгы үгүс дойдулар уонна олохтоохторо бэйэлэрин үгэстэригэр сөп түбэһиннэрэн бэлиэтииллэр.

Новый год
Значение

Начало нового года

Установлен

46 год до н. э.

Создатель

Юлий Цезарь

Отмечается

Странами, использующими григорианский календарь

В период с

с 31 декабря по 1 января

Дата

Первый день года по григорианскому календарю (1 января)

Празднование

Фейерверки, семейные застолья, вечеринки

Связан с

Рождество Христово, Канун Нового года, Старый Новый год

New Year

Дьылы тохсунньу 1 күнүттэн саҕалыыры биһиги эрабыт иннинэ 46-с сыллаахха Рим салайааччыта Юлий Цезарь олохтообута. Былыргы Римҥэ бу күн Януска — талыы, ааннар уонна туох барыта саҕаланыытын таҥаратыгар анаммыта.

Тохсунньу ый аатын Янус таҥара чиэһигэр ылбыта. Кинини икки сирэйдээх гына ойуулууллара: биирэ иннин диэки, оттон атына — кэннин диэки көрөрө.