Рубаилар
Рубаилар[1] (перс. رباعی / robāʿī, араб. رباعيّ / rubāʿiyy; өссө дубайти, таране) — Чугас Илиҥҥэ улаханнык тарҕаммыт (газельдыын уонна касыдалыын), түөрт субурҕалаах (устуруокалардаах) хоһоон, лирическэй поэзия көрүҥэ.
Төрүтэ перстар уонна тадьиктар өс хоһоонугар сытар. Суруллубут литэрэтиирэҕэ IX эбэтэр X үйэттэн баар.
Классическэй перстар литэрэтиирэлэригэр рубаилар 4 строфанан суруллубут (2 двустишиянан) бэйиэмэ, хоһоон. эбэтэр рифма тутулу туттар[2][3][4][5].
Саамай биллэр рубаилар ааптардара: Омар Хайям, Мехсети Гянджеви, Хейран-Ханум, Абу Абдаллах Рудаки, Захириддин Бабур уонна Амджад Хайдерабади.
Холобурдар
[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]107-c рубаи, Омар Хайям суруйуутунан уонна Николай Гаврильевич Павлов тылбааһа:
перс.
مي لعل مذاب است و صراحي کانست
جسمست پياله و شرابش جانست
آن جام بلورين که زمي خندانست
اشکی ست که خون دل در و پنهانست
сах.
Үөһэттэн ыйаахтаах суолгунан баран ис,
Умнаһыт буол, баҕар, шах да буол, баран ис.
Муора–эн, умсааччы, чөмчүүк таас–эн бэйэҥ...
Бу санаа түгэҕэр тиийэри, эн ситис!
Туттулубут литэрэтиирэ
[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]- Рубаи // Литературная энциклопедия терминов и понятий / А. Н. Николюкина уларытыыларынан. — Институт научной информации по общественным наукам РАН: Интелвак, 2001. — Стб. 907. — 1596 с. — ISBN 5-93264-026-X.
- Рубаи // Словарь литературоведческих терминов / Л. И. Тимофеев уонна С. В. Тураев уларытыыларынан. — Москуба: «Просвещение», 1974. — 338-с с.. — 509 с. — 300 000 экз.
Быһаарыылар
[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]- ↑ Рубаилар
- ↑ Princeton Encyclopedia of Poetry and Poetics, Princeton University Press, 1974, 611-с с.
- ↑ Introduction to The Rubaiyat of Omar Khayyam, translated by Peter Avery and John Heath-Stubbs, Penguin Classics, 1981, ISBN 0-14-044384-3, 9-с с.
- ↑ The Cambridge History of Iran, 4-c том, R. N. Frye уларытыыларынан, Cambridge University Press, 1999, ISBN 0-521-20093-8, 633—634 cc.
- ↑ Elwell-Sutton, L. P. "The Foundations of Persian Prosody and Metrics," Ираан, 13-с том (1975), 92-с с.
