Маҥан байҕал
| Маҥан байҕал | |
|---|---|
 | |
| Сүрүн характеристика | |
| Иэн | 90,8 тыһ. км² |
| Сабардам | 4,4 тыһ. км³ |
| Кытыл уһуна | 2,2 тыһ. км |
| Ордук улахан дириҥэ | 343 м |
| Орто дириҥэ | 67 м |
| Миэстэтэ | |
| Далайа | Хотугу Муустаах далай |
| Дойду |  Арассыыйа |
Маҥан байҕал (XVII үйэ иннитигэр: Хоту, Чуумпу уонна Маҥан хомо[1]) диэн Арассыыйа хоту иһинээҕи байҕала. Хотугу Муустаах далай чааһа. Маҥан байҕал толору Арассыыйа иһинээҕи ууларыгар киирэр.
Скандивскай үгэстэргэ «Гундвик» диэн ааттаах.
Киэгирээпийэ
[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]Арассыыйаны тулалыыр байҕалларын иһигэр, Маҥан байҕал, Азов байҕалтан эрээри, — ордук кыра байҕал. Байҕал иэнэ — 90 тыһ. км² (элбэх кыра арыылары ааҕан, холобур: Соловецкай арыылар, — 347 км²), ол аата Баренц байҕал иэнин 1⁄16 чааһа. Сабардама — 4,4 тыһ. км³.
Ордук улахан дириҥэ — 343 м., орто дириҥэ — 67 м.
Маҥан байҕалга элбэх өрүстэр түһэллэр, холобур: Кемь, Мезень, Онега, Поной, Хоту Двина уонна элбэх атын өрүстэр уонна үрэхтэр.
Основные порты: Архангельск, Беломорск, Кандалакша, Кемь, Мезень, Онега, Северодвинск.
Сүрүн порталар: Архангельскай, Беломорск, Кандалакшка, Кеме, Мезень, Онега, Северодвинск.
Маҥан байҕал толору Арассыыйа иһинээҕи ууларыгар киирэр.
Байҕал кытыла (Онега уонна Кандалакша хомолоро) элбэх уостарынан уонна бухталарынан быһыммыта. Арҕаа кытыла — эмпэ, илин — намтал. Маҥан байҕал кытыла толору Арассыыйа арктика зонатыгар киирэр.
Быһаарыылар
[уларыт | биики-тиэкиһи уларытыы]- ↑ Белое море(нууч.). Кольскай энциклопедия (Мурманск, 1996).