Кыттааччы:Николаева Уйгулаана
1914 сыллаахха Дьокуускай учуутал семинариятыгар киирбитэ, уонна 1917 сыллаахха үөрэнэн бүтэрбит. 1917-1918 сс. Томск куоракка учительскай институутугар үөрэммитэ.
1918 сыл кулун тутар ыйтан КПСС чилиэнэ. 1921 сыллаахха Саха сирин губревкомун председатэлэ, 1922 сыллаахха Совнаркомун председателэ, 1923 сыллаахха Саха АССР киин ситэриилээх комитетын председателэ. 1928-1931 сс.-Саха сирин үөрэҕин уонна доруобуйа харыстабылын наркома. 1935 сыллаахха кини көҕүлээһининэн тыл уонна култууратын НИИ СНК Саха АССР иһинэн тэриллибитэ, онно кини бастакы директорынан сылдьыбыта. Ити же сылга национальностар институттарыгар (Москва) лингвистическэй наука кандидатын степенигэр диссертациятын көмүскээбитэ. СССР Суруйааччыларын союһун бырабылыанньатын чилиэнэ (1934-1938) сс. ССРС Верховнай Сэбиэтин 1- с ыҥырыылаах депутата.
Бастакы хоһоонун 1917 сыллаахха бэчээттэппитэ. 1919 с. оччолорго Саха сиригэр кини «Син биир буолбаат" диэн хоһоона биллэр буолбута. Кини кэпсээннэрэ, сэһэннэрэ, драмалара саха норуотун литературатын көмүс фондатыгар киирбиттэрэ. Этнограф быһыытынан " Дьулуруйар Ньургун Боотур" уонна "Туналыйбыт ньуурдаах Туйаарыма Куо" Саха эпостарын бэчээттээн таьаартарбыта уонна бэлэмнээбиттэрэ. Силлабо- тоническай хоһоону сахалыы тылынан туһаныы олохтонно.
Олунньу 3 күнүгэр 1938 С. Иркутскай куоракка НКВД уорганнара тутуллубут, ССРС Верховнай Советын 1- с сессиятыттан төннүбүт. «Буржуазнай- националистическай контрреволюционнай тэрилтэ салалтатыгар " буруйдааһын тэриллибитэ.
Саха түрмэтин балыыьатыгар алтынньы 31 күнүгэр 1939 сыллаахха өлбүт. Алтынньы 15 күнүгэр 1955 сыллаахха толору реабилитацияламмыта.