Муус устар 29 — барыллар ыккардыларынааҕы ураты

Перейти к навигации Перейти к поиску
46 баайт эбиллибит ,  1 сыл ынараа өттүгэр
көннөрүү туһунан суруллубатах
 
== Түбэлтэлэр ==
* [[1627]] — Франция кардинаала [[Ришельё кардинал|Ришельё]] сорудаҕынан [[Канаада|Канааданы]] чинчийэр уонна олохсутар соруктаах ''"Сүүс акционер Хампаанньатахампаанньата"'' тэриллибит.
* [[1731]] сыллаахха Сенат уурааҕынан Саха уеһын састаабыттан Охуоскай сирдэрэ [[Саха сирин дьаһалталарынан уонна сирдэринэн араарыы устуоруйата|араарыллыбыттара]], туспа Охуоскай салалта (Охотское правление) үөскээбитэ, киинэ Охуоскай остуруокка буолбута. Бу салалтаҕа [[Лаамы]] кытылын барытын, [[Үт]] сирин, Камчаатканы[[Камчаатка]]ны уонна [[Курил арыыларыарыылар|Курил арыыларын]] киллэрбиттэрэ.
* [[1770]] — Англия хапытаана [[Джеймс Кук]] аан бастаан [[Австралия|Австралияҕа]] тиксибит.
* [[1852]] — оччотооҕуга эдэр суруйааччы [[Тургенев Иван Сергеевич|И. С. Тургенев]] (Муму, Отцы и дети) хаайыыга угуллубут. «Московские ведомости» хаһыакка Н. В. Гоголь өлбүтүгэр ыстатыйа суруйбутун былаастар өрө турууга ыҥырда диэн сыаналаабыттар. Эбэн эттэххэ Иван Сергеевич — дворянин этэ, Арслан Турген (Түргэн Хахай) диэн татаар муурзатын сыдьаана.
* [[1863]] — [[Арассыыйа|Арассыыйаҕа]] таһыйыыны хааччахтаабыттар.
* [[1956]] сыллаахха Саха АССР Үрдүкү Суута 1928—1929 сылларга Саха АССР Совнаркомун бэрэссэдээтэлэ буола сылдьыбыт, 1932-35 сылларга Дьокуускайы салайбыт [[Бубякин Николай Васильевич|Николай Бубякины]] буруйа суоҕунан реабилитациялаабыта. 1938 сыллаахха репрессияҕа түбэһэн 1942 сыллаахха хаайыыга өлбүт эбит.
* [[1978]] — [[Ойуунускай аатынан Судаарыстыбаннай бириэмийэ]] "Ханидо уонна Халерха" ааптарыгар [[Курилов Семен Николаевич|Семен Куриловка]] уонна Ньурбаттан төрүттээх Дьокуускай билиҥҥи киинин сүрүн дьиэлэрин ("Лена" гостиница, ЛОРП дьиэтэ, Өксөкүлээх киинэ, АЛРОСА дьиэтэ уо.д.а.) бырайыактаабыт архитекторга [[Саввинов Дмитрий Иванович|Дмитрий Саввиновка]] анаммыт.
* [[1982]] — [[Кытай]] нэһилиэнньэтин ахсаана 1 миллиард буолбут. Бу иннинээҕи 30 сыл устата (1950-1980 сс) [[Кытай]] дьонун ахсаана быһа холоон икки төгүл элбээбит. Онтон [[1979]] сыллаахтан ыла "биирсоҕотох оҕо политикатабэлиитикэтэ" киллэриллэн, дьон элбиирин тэтимэ бытаарбыт.
* [[2002]] — [[СӨ Төрүт сокуона|СӨ Төрүт сокуонугар]] уларытыылар киирбиттэр. "Судаарыстыба былааһын олохтоох уорганнара" диэн салаа суох буолбут.
 
== Төрөөбүттэр ==
* [[1727]] — Жан Жорж Новер (ө. 19.10.1810) — хореграфическайхореография искусствоныускуустубатын уларыппыт үҥкүүнү үөрэтээччи, француз балетмейстера. Кинини «билиҥҥианыгы балет аҕата» диэн ааттыыллар. ЮНЕСКО быһаарыытынан 1982 сыллаахтан Ж. Ж. Новер төрөөбүт күнүгэр аан дойду Үҥкүү күнүн бэлиэтиир.
* [[1929]] — [[Уржумцев Юрий Степанович]] (1929—2002), Арассыыйа НА чилиэн-кэрэспэдьиэнэ, 1997—2002 сылларга Саха сиринээҕи Наука киинин ПрезидиумунБөрөсүүдьүмүн бэрэстээтэлэ.
* [[1956]] — Мэҥэ-Хаҥалас [[Тараҕай нэһилиэгэ (Мэҥэ-Хаҥалас улууһа)|Тараҕай нэһилиэгэр]] хомусчут [[Гоголева Федора Семеновна|Федора Гоголева]].
 

Навигация